Stary Cmentarz na Pęksowym Brzyzku w Zakopanem - Blog - Przewodnik Tatrzański - wycieczki w Tatry- Przewodnik Górski

firma przewodnicka
Google
facebook
Tatry przewodnik
Przejdź do treści

Stary Cmentarz na Pęksowym Brzyzku w Zakopanem

Przewodnik Tatrzański - wycieczki w Tatry- Przewodnik Górski
Opublikowany przez w Zakopane ·
W Zakopanem niedaleko dolnych Krupówek przy ulicy Kościeliskiej znajduje się tzw. Stary Kościółek obok, którego mieści się cmentarz na Pęksowym Brzyzku nazywanym Starym Cmentarzem. Jest to jedna z najsłynniejszych nekropoli polskich, która o każdej porze roku przyciąga turystów.
Stary Cmentarz powstał ok.1850 roku, grunty pod niego ofiarował właściciel terenu Jan Pęksa. Pierwotnie był miejscem pochówku mieszkańców Zakopanego i okolic, bliżej nieznane osoby młode, ofiary wypraw w Tatry lub gruźlicy. W roku 1889 została na cmentarzu pochowana osoba sławna. Był nią  niezwykle zasłużony dla Zakopanego, powszechnie znany i darzony wielkim  poważaniem lekarz nazywany przez górali „królem Tatr” - dr Tytus  Chałubiński. Dopiero w roku 1931 wojewódzki konserwator uznał cmentarza za zabytek narodowy. Początkowo powierzchnia cmentarza była większa, lecz w czasie okupacji hitlerowskiej Niemcy zmniejszyli go o prawie jedną trzecią, tworząc drogę prowadzącą do dolnej stacji kolejki na Gubałówkę. Bramę wiodąca na cmentarz zaprojektował Stanisław Witkiewicz, wisi tutaj tablica ze znamiennym napisem: "Ojczyzna to ziemia i groby. Narody tracąc pamięć, tracą życie. Zakopane pamięta 1848-1944". Umieszczone jest również druga tablica ku czci kurierów tatrzańskich z lat 1939-1944.
Przez cmentarz przebiega jedna aleja, po której bokach w kilku rzędach usytuowane są groby. Znaczna część nagrobków to wspaniałe dzieła sztuki powstałe w pracowniach okolicznych artystów.

Na terenie Starego Cmentarza mają swoje groby między innymi:
ks. Józef Stolarczyk (1816-1893) - pierwszy proboszcz zakopiański, taternik, dr Tytus Chałbiński (1820-1889) - popularyzator Zakopanego, propagator turystyki górskiej, Jan Krzeptowski-Sabała (1809-1894) - myśliwy, muzykant i gawędziarz, Stanisław Witkiewicz (1851-1915) - twórca stylu zakopiańskiego, architekt, malarz oraz pisarz, Kornel Makuszyński (1884-1953) - pisarz, felietonista, Władysław Orkan (1875-1930) - pisarz, Władysław Hasior (1928-1999) - polski artysta, rzeźbiarz i malarz, Antoni Kenar (1906-1959) - pedagog, rzeźbiarz, Witold (1909-2000) i Zofia (1901-2001) Paryscy- autorzy Wielkiej Encyklopedii Tatrzańskiej, Helena Marusarzówna (1918-1941) - wybitna polska narciarka, kurierka tatrzańska, Stanisław Marusarz (1913-1993) - sportowiec, olimpijczyk, narciarz, kurier tatrzański, trener, Józef Krzeptowski (1904-1971) - słynny przewodnik tatrzański, ratownik TOPR i kurier tatrzański.
Symboliczne mogiły mają tutaj:
Bronisław Czech (1908-1944) czołowy polski narciarz, Mariusz Zaruski (1867-1941) - twórca TOPR-u, taternik, generał, żeglarz, Maciej Berbeka (1954-2003) – himalaista, przewodnik tatrzański, ratownik TOPR.
Pochowani są tu także pierwsi przewodnicy tatrzańscy: Maciej Sieczka, Jędrzej Wala oraz ci, którzy ratując innych, stracili życie w Tatrach:
Marek Łabunowicz "Maja" i Bartek Olszański, Stanisław Mateja i Janusz Kubica.

Obecnie na terenie Starego Cmentarz chowa się osoby zasłużone dla Zakopanego, Podhala i Polski oraz zmarłych, którzy mają tu rodzinne grobowce.
Za wejście na teren cmentarza pobierana jest opłata w wysokości 3 zł osoby dorosłe 1,50 zł dzieci i młodzież.

Cmentarz na Pęksowym Brzyzku





Brak komentarzy

Wróć do spisu treści