Co zabrać w góry i jak się ubrać w Tatry zimą

Wycieczki górskie są jedną z tych aktywności, które dostarczają wiele radości i szczęścia. Śnieżnobiałe góry pokryte białym puchem i połyskujące w słońcu milionami drobnych kryształków to wspaniały widok. Pamiętajmy jednak, że góry zimą są nie tylko piękne, ale i niebezpieczne.

Na górskie wyjścia, szczególnie zimą, każdy powinien być odpowiednio przygotowany, by móc cieszyć się z odbytej wycieczki i planować kolejne zimowe wyjścia. Poniżej lista rzeczy, jakie mogą przydać się na zimowe wycieczki po Tatrach. Zanim zaplanujesz wyjście w góry i ruszysz na tatrzański szlak pozna listę potrzebnych rzeczy do uprawiania turystyki zimowej

Plecak na zimowe wycieczki górskie w Tatry

Plecak używany zimą powinien być większy niż ten używany latem. Potrzebujemy więcej miejsca, aby spakować i pomieścić dodatkowe rzeczy, które są niezbędne na zimowej wycieczce.

Jego pojemność to 35-45 litrów i zwykle wystarczy na jeden dzień wycieczki spędzonej w górach. Należy zwrócić uwagę na dostępność dotykowych pasków i troków niezbędnych do prawidłowego przyczepiania np. czekan lub kijków.

Plecak powinien być odpowiednio dopasowany i wygodny, z szerokimi paskami, które nie będą się wrzynać w ramiona podczas wycieczki. Koniecznie powinien mieć pas na wysokości bioder i piersi, to one rozprowadzają i stabilizują obciążenie plecaka. Odpowiedni model plecak pomieści bez problemu cały ekwipunek zimowy.

Buty w góry zimą na każde warunki pogodowe

Odpowiednie obuwie na zimowe wycieczki górskie to jedna z najważniejszych rzeczy naszego wyposażenia. Taki but przede wszystkim powinien być wygodny i dobrze dopasowany oraz ciepły. Może być uszyty ze skóry naturalnej lub z syntetycznych materiałów, powinien być nieprzemakający np. z membraną Gore-Tex.

Przed zakupem butów koniecznie trzeba je przymierzyć i dopasować. Kupna warto dokonać w specjalnym sklepie górskim. Przed wycieczką chodzimy w nich trochę, aby je rozchodzić i przyzwyczaić stopy.

Na zimowe wycieczki nie kupujemy butów idealnie dopasowanych, powinny one być większe ok. 1 rozmiar, jaki zwykle nosimy, tak by można było na nogi założyć grubszą skarpetę. Zimowe obuwie powinno mieć odpowiednio twardą podeszwę, aby w razie potrzeby podpiąć raki.

Odzież jaką należy zabrać w góry zimą

Nasze ciało musi być w trakcie zimowej wycieczki odpowiednio chronione. Narządy wewnętrzne funkcjonują dobrze tylko wtedy, gdy o nie odpowiednio dbamy. Pamiętajmy, że zimą na szlaku mogą zdarzyć się różne rzeczy.

Pogoda w górach może się zmienić bardzo szybko, dlatego musimy przewidzieć wiele scenariuszy i być przygotowani na najgorszą pogodę. Lepiej mieć więcej w plecaku niż później żałować. Warto mieć zapasowe, ciepłe ubranie, które zapewni nam komfort termiczny, fizyczny i psychiczny.

Zanim wybierzemy trasę, najważniejszą rzeczą jest zapoznanie się z lokalną prognozą pogody, informacje takie znajdziemy między innymi na stronach TOPR lub T.P.N. Temperatury poniżej zera zdarzają się w Tatrach przez cały rok.

Co zabrać zimą w górach?

Planując przyjazd do Zakopanego późną jesienią i wczesną wiosną należy wiedzieć i wziąć pod uwagę, że w Tatrach jest już prawdziwa zima, zwłaszcza w wyższych ich partiach. Śnieg tutaj może padać przez cały rok, a trwała jego pokrywa pojawia się już w październiku, topnieje dopiero z końcem maja. Jednym z ważniejszych aspektów zimowych wycieczek w góry jest odpowiedni ubiór i ekwipunek.

Ubranie zimowe w góry czyli odpowiednia odzież górska

Powinno chronić przed mrozem i wiatrem, a z drugiej strony przy wysiłku fizycznym, powinno skutecznie zabezpieczyć przed skutkami pocenia. Najlepiej, gdy składa się z odpowiednich warstw, które współgrają ze sobą. W góry ubieramy się na tzw. cebulkę. Jeżeli zastanawiasz się co ubrać na zimową wycieczkę w góry, to poniżej zmieszczona jest krótka charakterystyka poszczególnych elementów odzieży górskiej.

Bielizna termiczna - koniecznie musisz ubrać zimą w góry!

Pierwsza warstwa na naszym ciele to podstawa górskiego ubioru. Pomaga ona w zachowaniu stałej i właściwej temperatury ciała, jak również odpowiednio chroni przed wilgocią, którą tworzy pot wychodzący na zewnątrz. Dobra bielizna powinna odpowiednio oddychać, jak również chronić przed wyziębieniem. Zestaw składa się zazwyczaj z przylegających do ciała kalesonów i koszulki z długim rękawem.

Pamiętajmy, że jeżeli bielizna termoaktywna ma spełniać swoją funkcję, powinna ciasno przylegać do ciała, a nie wisieć luźno. Kupując specjalistyczną bieliznę, dobrze zwrócić uwagę na płaskie szwy, które minimalizują możliwość powstania otarć.

Większość produkowanych bielizn jest reklamowana jako antybakteryjne i nieutrzymujące brzydkich zapachów. Niestety różnie z tym bywa, im bardziej „plastikowa” bielizna, tym szybciej śmierdzi. Obecnie najlepiej sprawdza się zimą w Tatrach bielizna jest z wełny merino, gdy ją założymy będzie grzać i odprowadzać nadmiar wilgoci.

Bluza na zimowe wędrówki po górach

Warstwa zakładana na bieliznę termoaktywną. Dobra bluza powinna być stosunkowo lekka, ciepła, rozpinana na całej długości lub chociaż do połowy. Dobrze jak jest dopasowana i po założeniu nie krępuje ruchów. Na uwagę zasługują produkty z materiałów typu Powerstrech lub Polartec, warte zakupu są też bluzy z wełny merinosów.

Na rynku znajdziemy duży wybór firm, które stosują podobne materiały termiczne, sprawdzą się również bluzy uszyte z tradycyjnego polaru. Bez problemu znajdziemy wiele bluz znakomitych marek specjalizujących się w produkcji odzieży górskiej.

Przy pakowaniu na zimowe wycieczki warto skorzystać z porad lokalnego przewodnika z Podhala, który doradzi, co zabrać i jak się ubrać.

Jaką kurtkę ubrać w góry zimą?

Softshell na wyjście w góry

Najbardziej uniwersalne okrycie wierzchnie. Najlepsze kurtki tego typu powinny być przede wszystkim wiatroodporne, do pewnego stopnia wodoodporne (co akurat w zimie nie jest aż tak ważne) i jednocześnie „oddychające".

W ofercie sklepów można znaleźć kurtki, uszyte ze znanego materiału windstopper, z drugiej strony teraz każda z topowych firm posiada swój własny materiał.

Softshelle charakteryzują się sporą wytrzymałością, co jest dużą zaletą zwłaszcza w terenie górskim. Kurtka tego typu może nam służyć przez wiele sezonów, a dzięki swojej funkcjonalności może być zakładana przez cały rok. Decydując się na softshella, warto wybrać model z kapturem i kieszeniami.

Kurtka z membraną czyli hardshell

Kurtka tego typu powinna być lekka, a po spakowaniu zajmować niewiele miejsca w plecaku. Warto ją mieć przy sobie, gdy spodziewane są opady mokrego śniegu. Cześć znanych marek górskich posiada wymyślone przez siebie membrany, jednak najbardziej rozpoznawalną jest Gore-Tex.

W kurtce membranowej jednym z najważniejszych elementów jest funkcjonalny kaptur. Dobrze, żeby posiadał odpowiednie ściągacze, dzięki którym można optymalnie dopasować kaptur do głowy. Dobry kaptur po dopasowaniu powinien szczelnie opinać głowę i twarz. Odpowiednia kurtka powinna być dobrze dopasowana, nieprzemakalna i oddychająca, z czasem kurtkę można impregnować specjalnie do tego przeznaczonym środkiem.

Kurtka puchowa lub syntetyczna ze sztucznym wypełnieniem

Obowiązkowym elementem ekwipunku w trakcie zimowej wycieczki jest odpowiednio ciepła kurtka. Do wyboru są kurtki ze sztucznym wypełnieniem, naturalnym ociepleniem kaczym, lub przede wszystkim gęsim puchem.

Najbardziej rozpoznawalną syntetyczna ociepliną jest wypełnienie PrimaLoft.

Kurtki z takim wypełnieniem charakteryzują się niewielką wagą, kompresją (można ją złożyć do niewielkiej kulki) i co chyba najważniejsze nie namakają tak ja naturalny puch.

Jest to ważne podczas opadów mokrego śniegu. Decydując się na ciepłą kurtkę w góry, warto rozważyć zakup właśnie tych ze sztucznym wypełnieniem. Warta kupienia jest kurtka hybrydowa.

Jakie spodnie ubrać zimą w Tatrach?

Podczas zimowych wycieczek najlepiej sprawdzą się spodnie softshellowe. Pod spód zakładamy kalesony z zestawu bielizny termoaktywnej. Spodnie powinny być elastyczne, wygodne oraz wytrzymałe. Część spodni zimowych posiada również fartuch śnieżny, który po naciągnięciu na buty zapobiega wsypywaniu się śniegu do buta od góry.

Dobrym rozwiązaniem są zamki na dole nogawek oraz wzmocnienia z kordury zabezpieczające spód nogawek przed uszkodzeniem np. rakami. Praktycznym dodatkiem są też zamki na wysokości ud, po rozpięciu pomagają odprowadzić pot, który powstaje przy nadmiernym wysiłku.

Istnieją jeszcze spodnie ochronne z membraną, które przeważnie posiadają zamek na całej długości nogawek. Dzięki nim można je szybko założyć lub ściągnąć, bez zdejmowania butów. Spodnie membranowe przydadzą się jako ochrona wierzchnia zakładana szybko podczas opadu i nadmiernego wiatru.

Dobre stuptuty mogą się sprawdzić na szlakach zimą w Tatrach

Ochraniacze na buty, które udogadniają zimowe wycieczki. Co do potrzeby ich noszenia zdania są podzielone, jednych denerwują, inni nie wyobrażają sobie bez nich wycieczek. Niewątpliwie dobre stuptuty zabezpieczają buty przed wpadaniem sypkiego śniegu. Jest to szczególnie istotne, gdy poruszamy się po nieprzetartym szlaku i zalega świeży śnieg. Stuptuty docenimy również przy wiosennych roztopach. Najlepsze są zapinane na zamek i dodatkowo zabezpieczone rzepem, nieprzemakalne i odpowiednio wzmocnione.

Na wyjście w góry niezbędne będą dobre skarpety

Odgrywają dużą rolę, często niedocenianą w ubiorze górskim. Dobrze dobrane skarpety powinny oferować komfort i wygodę. W sklepach możemy kupić różne skarpety, omijamy bawełniane i skupiamy się na takich, które podobnie jak bielizna termoaktywna nie będą magazynować wody. Do wyboru są skarpety z materiałów syntetycznych i naturalnej wełny.

Uważam, że podczas wycieczek górskich zimą najlepiej spisują się skarpety z domieszką wełny. Nie dość, że odpowiednio grzeją, to na dodatek amortyzują i dobrze wyrzucają pot ze stopy.

Dzięki swoim właściwością antybakteryjnym nieprzyjemny zapach po całym dniu wędrówki jest znacznie mniejszy. Na nogi można zakładać dwie cieńsze lub jedna grubą skarpetę, wszystko zależy, co bardziej będzie dla nas komfortowe. Skarpety powinny być powyżej kostki, a nawet wyższe.

Czapka

Kolejny obowiązkowy element górskiej wycieczki. Jak zapewne wszyscy wiedzą przez niezabezpieczoną głowę, w zimie uchodzi najwięcej ciepła. Na rynku jest tak szeroki wybór czapek, że każdy wybierze coś dla siebie. Polecam czapki, które w swoim składzie posiadają wełnę a najlepiej tą merino. Warte uwagi są też chusty typu buff, które oprócz nakrycia głowy mogą spełniać inne praktycznie funkcje np. ochraniać szyję.

Rękawiczki

Podstawowe wyposażenie zimowej wycieczki w Tatry. Do wyboru jest szeroka gama rękawiczek np. streczowe, polarowe, nieprzewiewne, z ocieplaną, jednopalczaste itp. Wybierając się w góry zimą, dobrze w swoim wyposażeniu mieć co najmniej dwie pary. Jedną cieńszą a drugą grubszą i cieplejszą. Dla marznących w dłonie przydadzą się jednopalczaste łapawice. Jeżeli chodzi o rękawiczki, musimy, sami wyczuć, jakie będą dla nas najbardziej odpowiednie. Na pewno warto zastanowić się nad wiatro i wodoodpornymi.

Okulary przeciwsłoneczne

Ważny element górskiej wyprawy. Przy słonecznej pogodzie i zaśnieżonych stokach górskich, poruszanie się bez odpowiednich okularów przeciwsłonecznych jest uciążliwe i może prowadzić do zapalenia spojówek. W górach bardziej narażeni jesteśmy na szkodliwe promieniowanie UV, a dobre okulary powinny chronić przed nim w 100%.

Zimą promieniowanie słoneczne jest silniejsze niż latem, powodem jest odbijanie się promieni od śniegu i lodu. W sklepach znajdziemy okulary o różnym stopniu zaciemnienia, na pewno nie kupujemy okularów za przysłowiowe 10 zł, bo zamiast ochrony oczu będziemy mieć z nimi problemy. Warto pomyśleć o oprawkach, które posiadają boczne osłony, są one bardzo przydatną rzeczą w słoneczne zimy z dużą pokrywą śniegu.

Powyższa charakterystyka ubioru górskiego zimą oczywiście nie wyczerpuje tematu. Każdy sam powinien dopasować odpowiedni ubioru do swojej fizjonomii i potrzeb organizmu. Każdy ma inną tolerancję na zimno oraz potliwość ciała. Inaczej ubierzemy się na krótkie wycieczki dolinne a inaczej na całodniowe wycieczki w wyższe partie gór.

Na pewno wybierając się w góry, dobrze część ubioru mieć w plecaku. Niezbędne będą dodatkowe skarpety i rękawiczki. Należy pamiętać, że pogoda w górach jest nieprzewidywalna i trzeba być przygotowanym na najgorsze warunki.

Specjalistyczna odzież górska nie należy może do najtańszych, ale w dobie internetu można upolować naprawdę niezłe okazje. Na pewno nie warto oszczędzać na ubiorze, który może nam ocalić życie w zimowych górskich warunkach. Przygotowując ubiór na zimową wycieczkę, niech decyduje zdrowy rozsądek.

Jedzenie i picie na trekking zimą w górach

Zawsze powinniśmy mieć przy sobie coś do jedzenia. Podczas wysiłku, a zwłaszcza w zimie nasz organizm będzie wymagał uzupełnienia energii. Nic tak nie wzmacnia apetytu, jak długi, zimny dzień spędzony w górach.

Należy jeść tyle jedzenia, aby utrzymać odpowiednią temperaturę, energię i koncentrację. Trzeba zabrać słodkie przekąski oraz jedzenie z dużą zawartością węglowodanów i białek.

Termos

Zimą zabieramy termos z gorącym napojem. Przyjemnie jest podziwiać górskie krajobrazy, popijając np. malinową herbatę czy kawę. Ciepły napój rozgrzewający ciało poprawia nastrój, a spożycie cukru wywołuje uśmiech na twarzy i dodaje energii.

Pamiętajmy, że odpowiednie nawodnienie jest niezbędne podczas intensywnych zajęć, takich jak wycieczka górska, nawet zimą.

Czekan, raki lub raczki oraz kijki trekkingowe. Niezbędny sprzęt do chodzenia po górach zimą - jak się przygotować?

Niezbędna część ekwipunku, gdy zimą wybieramy się w wyższe partie Tatr. Nie należą do taniego sprzętu, ale czy naprawdę warto oszczędzać na naszym zdrowiu i bezpieczeństwie. Dla tego koniecznie na wyposażeniu miej raki i czekan.

Do czego potrzebne są czekan i raki?

Dzięki rakom przyczepność na zamarzniętym śniegu jest znacznie lepsza, pomagają podczas chodzenia po stromych i oblodzonych stokach. Natomiast czekan pomocny będzie w trakcie trawersowania stromych stoków oraz pomoże wyhamować w razie staczania się w dół.

W niższych partiach i dolinach wystarczające mogą okazać się raczki. Na wędrówkach pomocne będą kije trekingowe, dzięki którym stabilniej możemy poruszać się po śniegu.

Lawinowe ABC

Wybierając się w wyższe partie Tatr zimą, w wyposażeniu niezbędne będzie tzw. ABC lawinowe, czyli: detektor, łopata  i sonda lawinowa. Oprócz posiadania tego sprzętu potrzebna będzie umiejętność posługiwania się nim, którą można nabyć, uczestnicząc w kursie lawinowym.

Koniecznie musisz spakować apteczkę pierwszej pomocy

W trakcie wycieczki powinnyśmy być przygotowani na wszelkiego rodzaju wypadki, luźna skała, śliska ziemia, oblodzenia; góry mogą być niebezpiecznym miejscem. W przypadku nieszczęśliwych sytuacji apteczka z jej zawartością może być nieoceniona.

Nawet najprostsza pierwsza pomoc może być ważna, a nowoczesne apteczki są lekkie i zajmują niewiele miejsca. W górach w razie zranienia często na pomoc trzeba długo czekać.

W wielu sytuacjach możemy pomóc sobie lub innym osobom dzięki odpowiednim rzeczom z apteczki. Dlatego na wycieczkę powinnyśmy zabrać ze sobą apteczkę pierwszej pomocy.

Kije trekkingowe na wyjście zimą w góry

Wychodząc w niższe partie Tatr, warto wyposażyć się w kije trekingowe. Pomagają one w trakcie wędrówki, odciążają kręgosłup, zwiększają bezpieczeństwo i możliwość podparcia w trudnym terenie. Kije przeważnie składają się z trzech segmentów, dzięki czemu można je złożyć do niedużych rozmiarów.

Dobrze sprawdzają się kije z systemem blokowania. Standardowo kije trekingowe posiadają talerzyki na kopny śnieg. Typowe kije wykonane są z aluminium lub lżejsze z włókna węglowego, wszystkie posiadają wytrzymałe końcówki widiowe.

W trakcie śnieżnej zimy do pokonywania tras tatrzańskich niezmiernie pomocne są rakiety śnieżne oraz narty skiturowe.

Dodatkowe rzeczy, które można zabrać na wycieczkę w góry zimą

Czołówka

Oczywiście na zimową wycieczkę wybieramy się wcześnie rano, aby w pełni wykorzystać krótkie światło dzienne. Jednak trzeba też być przygotowanym na ewentualne opóźnienia na trasie i wczesny zachód słońca. Latarki czołowe, czyli tzw. czołówki idealnie się do tego nadają, ponieważ zapewniają dużo światła. Dzięki takiemu oświetleniu mamy wolne ręce, potrzebne, by trzymać inny rzeczy. Pamiętamy o sprawdzeniu baterii przed wyjściem i zawsze zabieramy ze sobą zapasowe.

Kompas, mapa i GPS

Ważną rzeczą w górach zimą, jest znanie swojej pozycji.

Mapy i kompasy są potrzebne, ale jeśli chcemy zwiększyć bezpieczeństwo i mieć pewność gdzie jesteśmy, pomocne w tym będzie urządzenie GPS. Praktyczna ich znajomość może być nieoceniona.

Telefon komórkowy i wodoodporna obudowa

Zabezpieczony w wodoodpornej obudowie telefon może być najlepszym i najszybszym sposobem wezwania pomocy w nagłych wypadkach. Czasami sygnał może być za słaby lub nie być zasięgu, ale jednak w większości miejsc w Tatrach jest on wystarczająco mocny. Przed wycieczką koniecznie ładujemy baterie telefonu i włączamy tryb oszczędny. Nie zapominamy o zapisaniu numeru do TOPR

---

AUTOR